Leksykon członków Towarzystwa Naukowego w Toruniu

Bałach Melchior

(1868-1929)
ksiądz katolicki, proboszcz w Kacku, założyciel Bractwa Różańcowego i Towarzystwa Młodzieży, członek zwyczajny Towarzystwa Naukowego w Toruniu w l. 1900–1921.
Urodził się w 1868 r. w rodzinie rolnika Józefa i Heleny z Majewskich. Pobierał nauki w Collegium Marianum w Pelplinie i gimnazjum chełmińskim, gdzie w 1887 r. zdał egzamin maturalny. Po studiach w pelplińskim Seminarium Duchownym otrzymał święcenia kapłańskie (1892). W ciągu kolejnych dziesięciu lat pełnił posługę kapłańską jako wikariusz m.in. w Kościerzynie, Golubiu, Lubawie i Osieku, by w końcu trafić do Chwaszczyna. Na terenie tej parafii w 1902 r. biskup chełmiński Augustyn Rosentreter erygował nowy kościół pod wezwaniem św. Wawrzyńca w Wielkim Kacku, którego pierwszym proboszczem w 1903 r. został Melchior Bałach. Był on mocno zaangażowany w działalność duszpasterską, założył m.in. Bractwo Różańcowe i Towarzystwo Młodzieży. Po odzyskaniu niepodległości brał udział w dożynkach, organizowanych przez właścicieli majątku Kolibki – Krukowskich. W uroczystości udział wzięli także minister przemysłu i handlu w rządzie Ignacego Jana Paderewskiego Kazimierz Hącia i dyrektor Banku Kredytowego w Warszawie Leonard Bobliński. Proboszczem parafii w Wielkim Kacku pozostał do śmierci w 1929 r.

  1. Mross H., Balach Melchior (18681929), [w:] Słownik biograficzny kapłanów diecezji chełmińskiej wyświęconych w latach 18211920, Pelplin 1995, s. 3.
Piotr Świerkowski