Leksykon członków Towarzystwa Naukowego w Toruniu

Dembiński Bronisław

(1858-1939)
historyk dziejów nowożytnych, wykładowca akademicki, rektor Uniwersytetu Lwowskiego (1907/1908), poseł do parlamentu wiedeńskiego (1914–1918) oraz do Sejmu Ustawodawczego (1919–1922), podsekretarz stanu w Ministerstwie Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego (1918–1920), członek Towarzystwa Naukowego w Toruniu w l. 1938–1939.
Urodził się w Komorzy Małej na Pomorzu. Wykładał kolejno na Uniwersytecie Jagiellońskim, Uniwersytecie Lwowskim, Uniwersytecie Warszawskim oraz Uniwersytecie Poznańskim. Kierował na tych uczelniach katedrami historii powszechnej oraz nowożytnej historii. Pełnił funkcje dziekana Wydziału Filozoficznego Uniwersytetu Lwowskiego (1989/1899), prorektora (1909/1909) oraz rektora tej uczelni. Współorganizował kwerendy archiwalne Akademii Umiejętności w Rzymie (1885–1886). Brał też udział w pracach Komisji Egzaminacyjnej dla Nauczycieli szkół gimnazjalnych i realnych we Lwowie. Aktywny jako poseł sejmu w Wiedniu oraz Sejmu Ustawodawczego (Klub Pracy Konstytucyjnej). Był członkiem wielu towarzystw naukowych, m.in. Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, którym kierował w l. 1923–1939, Warszawskiego Towarzystwa Naukowego czy Akademii Umiejętności od 1909 r. jako członek korespondent, od 1917 r. był jej członkiem czynnym. W 1925 r. kierował pracami IV Powszechnego Zjazdu Historyków Polskich w Poznaniu, a w 1933 r. organizował VII Międzynarodowy Kongres Historyków w Warszawie.

  1. Serwański M., Bronisław Dembiński 18581939, [w:] Wybitni historycy wielkopolscy, red. J. Strzelczyk, Poznań 1989, s. 172–181.
  2. Wierzbicka M., Dembiński Bronisław, [w:] Słownik historyków polskich, red. M. Prosińska-Jackl, Warszawa 1994, s. 105–106.
  3. Biogramy uczonych polskich, Część I: Nauki społeczne, zeszyt 1: A–J , oprac. A. Śródka, P. Szczawiński, Wrocław 1983, s. 283–287.
Agnieszka Wałęga