Czarliński Adam
(1870-1956)
ziemianin, działacz społeczno-polityczny, starosta powiatowy, właściciel majątku ziemskiego w Zakrzewku (pow. toruński), członek zwykły Towarzystwa Naukowego w Toruniu w l. 1905–1929.
Urodził się 29 września 1870 r. w Zakrzewku, w rodzinie ziemiańskiej Leona i Bronisławy z Mazowieckich. Po studiach rolniczych i ekonomicznych w Berlinie objął gospodarowanie rodzinnym majątkiem ziemskim w Zakrzewku pod Toruniem. Był aktywnym członkiem Rady Patronackiej Kółek Rolniczych, wicepatronem w pow. toruńskim i wąbrzeskim. W l. 1912–1918 był prezesem Powiatowego Komitetu Wyborczego w Toruniu. W 1918 r. pełnił funkcję prezesa Powiatowej Rady Ludowej w Toruniu. W 1919 r. w swoim dworze zorganizował punkt przerzutu ochotników do Armii Wielkopolskiej, za co wraz z żoną był krótko aresztowany. W odrodzonej Polsce powołany został do administracji rządowej jako starosta powiatowy – w l. 1920–1926 w Toruniu, a w l. 1926–1929 w Grudziądzu. W 1930 r. został mianowany szambelanem papieskim przez papieża Piusa XI. Na emeryturze gospodarował z sukcesami swoim majątkiem ziemskim i pozostawał czynnym członkiem zarządów wielu organizacji społecznych. Z początkiem drugiej wojny światowej został na krótko aresztowany; zwolniony na wniosek niemieckich sąsiadów. Wywłaszczony z Zakrzewka w 1941 r., zarządzał nieodległym majątkiem ziemskim w Borku (pow. toruński). Po wojnie powrócił do rodzinnego Zakrzewka, skąd został wyrzucony i powtórnie wywłaszczony przez nowe władze komunistyczne Polski. Zamieszkał w Chełmży, gdzie zmarł 30 kwietnia 1956 r.
- Kuty P. K., Czarliński Adam Leon Michał, [w:] Słownik biograficzny Pomorza Nadwiślańskiego, t. 1, red. S. Gierszewski, Gdańsk 1992, s. 261–262.
- Mierzwa J., Słownik biograficzny starostów Drugiej Rzeczypospolitej, t. 1, Łomianki 2018, s. 132–133.
- Pawłowski M., Adam Leon Michał Czarliński Schedlin, [w:] Słownik biograficzny Powiatu Toruńskiego, t. 4, red. M. Krotofil, W. Rozynkowski, Toruń 2019, s. 18–26.
Tomasz Łaszkiewicz
